Mobiliteit & Infra
Civiele techniek

Ambitieweb: Structuur en houvast voor duurzaamheidsambities bij projecten in de openbare ruimte

Het ambitieweb is een hulpmiddel voor het systematisch vastleggen en bewaken van duurzaamheidsambities binnen een organisatie of proces.

In dit artikel

Het Ambitieweb is een hulpmiddel om duurzaamheid en circulariteit vanaf het begin structureel mee te nemen in projecten en programma’s in de openbare ruimte. Het visualiseert de ambities van een organisatie of project op 12 thema’s, die samen de volle breedte van de maatschappelijke opgaven beslaan. 

In deze aanpak hanteren we een oudere versie van het Ambitieweb. Deze versie sluit beter aan bij de actuele maatschappelijke opgaven en sluit volledig aan op de indeling people, planet en prosperity. 

Het Ambitieweb wordt in de uniforme aanpak twee keer toegepast: 

  • Stap 0 (generiek): om de organisatiebrede ambities en doelstellingen te bepalen. Dit geeft een basis die geldt voor alle toekomstige projecten en programma’s. 
  • Stap 2 (projectspecifiek): om de ambities en doelstellingen voor een specifiek project of programma vast te leggen, passend binnen het generieke kader. 

Werking van het Ambitieweb 

Het Ambitieweb bestaat uit 12 thema’s die in een cirkelvorm zijn weergegeven. Voor elk thema wordt een ambitieniveau gekozen. Dit gebeurt meestal op een schaal van laag naar hoog, waarbij geldt: 

  • Laag niveau: voldoen aan minimale wet- en regelgeving. 
  • Gemiddeld niveau: verder gaan dan de basis en inspelen op bestaande beleidsdoelen of sectorafspraken. 
  • Hoog niveau: ambitieus inzetten op innovatie, circulariteit en duurzaamheid, gericht op maximale maatschappelijke waarde. 

Door alle 12 thema’s in te vullen, ontstaat een visueel web dat in één oogopslag laat zien waar de nadruk ligt en welke ambities prioriteit hebben. Dit maakt keuzes herleidbaar en bespreekbaar binnen het projectteam en met stakeholders. 

Verschil met de Omgevingswijzer: het Ambitieweb legt de ambities en doelen van een organisatie of project vast, terwijl de Omgevingswijzer wordt gebruikt om de feitelijke effecten en kansen van een project op de omgeving inzichtelijk te maken. 

Het Ambitieweb vormt daarmee de kapstok voor de verdere uitwerking in het Programma van Ambities en Randvoorwaarden, de Omgevingswijzer en het Operationeel Concept. 

Hieronder een voorbeeldweergave van het Ambitieweb. Deze is via het bijgevoegde Excel-bestand in te vullen. 

Figuur 1. Voorbeeld van een ambitieweb.

Gebruik van het (generieke) ambitieweb in de Regionale Aanpak Leefomgeving 

Het (generiek) ambitieweb is een hulpmiddel voor het systematisch vastleggen en bewaken van duurzaamheidsambities binnen een organisatie of proces. Het generiek ambitieweb wordt ingevuld door bestuurders en beleidsmakers om de duurzaamheidsambities op organisatieniveau te vertalen naar concrete doelstellingen op de 12 thema’s, dit correspondeert met stap 0 van de Regionale Aanpak Leefomgeving. Het specifiek ambitieweb wordt ingevuld bij stap 2, tijdens de aanvang van een project, om inzicht te krijgen in de projectspecifieke doelstellingen. Voor kleinere werken kan een generiek ambitieweb volstaan. 

Bij het invullen kunnen de volgende stappen worden gehanteerd: 

A.  Introductie van het ambitieweb: de procesbegeleider, iemand die ervaren is met de Regionale Aanpak, start de werksessie met een uitleg van het Ambitieweb. Dit instrument biedt de mogelijkheid om brede ambities van de organisatie op het gebied van duurzaamheid en circulariteit concreet te maken door ze op te splitsen in 12 specifieke thema’s, zoals energie, materialen, mobiliteit en leefomgeving. 

B.  Bepaal de strategische ambities per thema: Voor elk van de 12 thema’s van het ambitieweb bespreekt het team de strategische ambities van de organisatie. Dit is een belangrijke stap om te zorgen dat de ambities op het gebied van duurzaamheid en circulariteit expliciet worden gemaakt en worden gekoppeld aan de thema’s van het ambitieweb. Voorbeelden zijn het gebruik van circulaire materialen, de reductie van CO2-uitstoot, of het bevorderen van biodiversiteit in projecten.  

C.  Toekenning van waarderingen: Na het vaststellen van de ambities voor elk thema, worden deze gewaardeerd op basis van prioriteit. Dit helpt om te bepalen welke thema’s centraal moeten staan in toekomstige projecten en welke onderwerpen mogelijk minder aandacht krijgen. De waardering kan variĂ«ren van laag tot hoog, afhankelijk van de impact en strategische relevantie voor de organisatie. 

D.  Documenteer ambities en randvoorwaarden: Naast het vaststellen van ambities wordt ook besproken welke randvoorwaarden nodig zijn om deze ambities te realiseren. Denk hierbij aan organisatorische capaciteit, samenwerkingsverbanden of beleidsmatige ondersteuning. Verwerk de uitkomsten in een Programma van Ambities en Randvoorwaarden voor de Openbare Ruimte. 

Meer lezen:

Untitled_Artwork 2

Omgevingswijzer: impact in beeld gebracht 

Civiele techniek, Gebiedsontwikkeling, Woningbouw
De omgevingswijzer is een hulpmiddel om de impact van een opgave op de omgeving te bepalen en kansen en risico’s in beeld te brengen....
kennisnavigator

Kennisnavigator Circulariteit bij Overheden

Circulariteit
Studenten adviseren het gebruik van een Kennisnavigator Circulariteit aan voor gemeente om interne kennis over circulariteit systematisch op te bouwen....
WhatsApp Image 2024-11-08 at 10.46.37-3

Onderzoek: Circulair ontwerpproces GWW

Circulariteit, Civiele techniek
Studenten onderzochten de integratie van circulariteit in GWW-projecten met casussen van gemeente Enschede en Oost Gelre....
riool

Assetmanagement: Duurzaam en circulaire afweging tussen relining en rioolvervanging

Civiele techniek
In dit onderzoeksproject hebben studenten van de HAN-minor De Ruimtemakers onderzocht hoe de gemeente Arnhem haar rioolbeheer duurzamer kan inrichten....
snelweg

Lessons Learned Materialenexpeditie: Een verzameling van de geleerde lessen bij het opstellen van een materiaalpaspoort voor 14 pilots in de GWW

Circulariteit
De Materialen Expeditie heeft als doel om te experimenteren in de praktijk met het opstellen van materiaalpaspoorten in de GWW, hiervan te leren in de...
Untitled_Artwork

Project Canvas: projectambities en -doelstellingen in één oogopslag 

Civiele techniek, Gebiedsontwikkeling, Woningbouw
Het projectcanvas helpt om de ambities en doelstellingen van een project te visualiseren en om een concreet actieplan te maken....
Scherm­afbeelding 2025-07-01 om 11.31.48

Circulair werken in de praktijk: een uniforme werkwijze voor gemeenten

Circulariteit, Civiele techniek, Samenwerken
Saxion studenten deden onderzoek naar de implementatie van de uniforme aanpak onder Twentse gemeenten en delen hun advies en aanbevelingen om de uniforme aanpak van...
De grote trek oostwaarts

De Grote Trek Oostwaarts – Participatiegame voor klimaatmigratie en ruimtelijke planning

Gebiedsontwikkeling
Met het spel De Grote Trek Oostwaarts wordt zowel bewustwording gecreëerd als samenwerking gestimuleerd tussen verschillende partijen die bij toekomstige ruimtelijke keuzes betrokken zijn....
Woningbouw

Rapportage Circulaire Proeftuinen Overijssel

Circulariteit, Klimaatadaptie, Woningrenovatie en onderhoud
Deze rapportage is een neerslag van de resultaten van 12 circulaire proeftuinen, met een advies aan de provincie Overijssel voor het vervolg....
ketenoptimalisatie

Marktonderzoek ketenoptimalisatie: het effect van de uniforme aanpak op de markt

Circulariteit, Civiele techniek, Samenwerken
Saxion studenten hebben onderzocht hoe gemeenten en aannemers effectiever kunnen samenwerken aan circulaire doelstellingen binnen GWW-projecten, met gebruik van de uniforme aanpak die door Stichting...
Meer kennisartikelen laden...